از دو جنبه می توان به انواع شهر ها پرداخت. يکی از بعد کارکردی (فعاليت و نقش) و ديگر از بعد اندازه ( کوچک و بزرگ بودن)، از نظر اولبا توجه به نوع فعاليت شهرها، به دسته بندی کلی شهر ها می پردازيم و از نظر دوم تقسيم بندی معمولا با توجه به جمعيت شهر انجام می شود. البته جمعيت شهر خود تا حدودی بيانگر تنوع و تعداد فعاليت های حاکم بر شهر و همچنين حيطه نفوذ و وسعت شهر خواهد بود.
الف- کارکرد و نقش؛ تقسيم بندی شهرها با توجه به محيط بوجود آمده بر اساس فعاليتی که ساير فعاليت های شهر را تحت شعاع خود قرار داده و شهر بر اساس آن نوع فعاليت خاص شناخته می شود: مانند شهرهای فستيوال و کنگره ای، شهرهای فرهنگی، شهرهای مذهبی و زيارتگاهی، شهرهای درمانی و آسايشگاهی، برف شهرها، شهرهای بازنشستگان، شهرهای صنعتی، شهرهای تجاری، شهرهای اداری-سياسی، شهرهای صنعتی-خدماتی و ... .
بنابراين در اين ديدگاه شهر ها بر نوع فعاليت غالب طبقه بندی می شوند که هر شهر با توجه به فعاليت و کشش جمعيتی خود، اندازه و وسعت خاص خود را خواهد داشت.
ب- اندازه و وسعت: در اين ديدگاه عامل جمعيت در تقسيم بندی شهر ها نقش مهمی را بازی می کند چرا که در اين ديدگاه شهر ها از کوچکترين به بزرگترين تقسيم بندی می شوند و شهر کوچک يا بزرگ در وهله اول بيانگر جمعيت کم يا زياد خود می باشد. که البته اين جمعيت خود بيانگر سطح فعاليتها، حيطه نفوذ شهر و ... می باشد. البته در تعريف سطح جمعيتی و مرز تعريف شده بين انواع شهرها توافق کلی وجود ندارد. بطور مثال حداقل جمعيت برای شهر محسوب شدن در ژاپن ۳۰۰۰۰ نفر، در نروژ، ايسلند، و سوئد ۲۰۰۰ نفر، در نيجريه ۲۰۰۰۰ نفر و در ايران در حال حاضر ۱۰۰۰۰ نفر می باشد.
خوب در اينجا با توجه به شرايط کشورمان انواع شهر ها را با توجه با اندازه آن بيان می کنيم:
۱- بازار شهر؛ ۱۰-۵ هزار نفر جمعيت. ( عملکرد: دهستانی)
۲- روستا-شهر؛ ۲۵-۱۰ هزار نفر جمعيت. ( عملکرد: بخش)
۳- شهر کوچک؛ ۵۰-۲۵ هزار نفر جمعيت. ( عملکرد: شهرستان)
۴- شهر متوسط کوچک؛ ۱۰۰-۵۰ هزار نفر جمعيت. ( عملکرد: شهرستان)
۵- شهر متوسط؛ ۲۵۰-۱۰۰ هزار نفر جمعيت. ( عملکرد: ناحيه ای)
۶- شهر بزرگ ميانی؛ ۵۰۰-۲۵۰ هزار نفر جمعيت. ( عملکرد: استانی)
۷- شهر بزرگ؛ ۱۰۰۰-۵۰۰ ؛ هزار نفر جمعيت. ( عملکرد: منطقه ای)
۸- کلان شهر (متروپل)؛ ۵/۲-۱ ميليون نفر جمعيت. ( عملکرد: کلان منطقه ای)
۹- کلان شهر (متروپل ملی)؛ ۵/۲ ميليون نفر جمعيت و بيشتر.( عملکرد: ملی)
نویسنده:محمود قدیری
|
امتیاز مطلب : 29
|
تعداد امتیازدهندگان : 7
|
مجموع امتیاز : 7